Kerstmis (veelal zo aangeduid door rooms-katholieken) of kerstfeest (veelal zo aangeduid door protestanten) is een belangrijk christelijk feest in het kerkelijk jaar.
Het kerstfeest brengt de geboorte van Jezus Christus in herinnering. De evangeliën van Lukas en Mattheus beschrijven de geboorte van Jezus. Vooral Lukas geeft brede aandacht aan de geboorte van Jezus in Bethlehem.
Het kerstfeest wordt in de christelijke wereld gevierd op 25 december, behalve in de oosters-orthodoxe kerken (zoals de Russisch-orthodoxe Kerk), waar het twee weken later valt. In veel streken zijn er tevens speciale vieringen op de avond ervoor (kerstavond) en/of op de dag erna. In Nederland en Vlaanderen / België wordt 25 december als 1e Kerstdag en 26 december als 2e Kerstdag beschouwd. Het feest is in hoge mate geseculariseerd en veel elementen in de wijze waarop men Kerstmis viert gaan terug op prechristelijke en Germaanse tradities.
Er is verschil van inzicht over het belangrijkste kerkelijke feest. Over het algemeen gaan christenen ervan uit dat Pasen, waarin de opstanding van Jezus uit de doden wordt herdacht, het belangrijkste christelijke feest is.
Kerststal Een directe verbeelding van het kerstverhaal vormen de kerststallen die met name in katholieke landen worden vervaardigd. Deze zijn van uiteenlopende materialen en grootte. Ook kerststallen van levende personen en dieren komen voor. De aanwezigheid van de os en de ezel in de stal heeft geen bijbelse oorsprong. Ze werden erbij geplaatst omwille van de zin uit het Eerste Verbond waar de profeet zegt: 'De os en de ezel kennen beter hun meester dan Israël. Die van de herders met hun schapen wel, evenals die van de drie Wijzen uit het Oosten (zie ook Driekoningen). Het decor van het kerstverhaal is dikwijls aangepast aan de plaatselijke omstandigheden. In Nederland en België betekent dat een winterse, barre omgeving.
Kerstboom Nordmann-spar als kerstboomDe kerstboom (een spar, en geen dennenboom) gaat terug op een vruchtbaarheidssymbool. Over de ouderdom van het gebruik als kerstboom lopen de bronnen zeer uiteen. Feit is dat de kerken de boom lange tijd hebben geweerd, vooral de rooms-katholieke.
Luther (begin 16e eeuw) verklaarde de kerstboom tot symbool van de geboorte van Jezus. Eerst stond de boom alleen nog in de kerken; eind negentiende eeuw haalden de mensen hem de huiskamer binnen.
De kerstboom herinnert de christen aan de boom in het paradijs; de kerstboomballen aan de vruchten waarvan Adam en Eva aten. De piek in de boom staat voor de ster die de Wijzen de weg wees naar de geboorteplaats van Jezus
Kerstversieringen Naast de kerstboom zijn er tal van kerstversieringen, die binnen of buitenshuis opgehangen kunnen worden. Zij kunnen bestaan uit kaarsen (of lampjes), kerstballen, hulsttakken, etc
|